Edusens

Szukasz najlepszych streszczeń, wnikliwych opracowań i oryginalnych interpretacji lektur? Trafiłeś na właściwą stronę. Znajdziesz tu mnóstwo wyczerpujących informacji, które przydadzą Ci się w szkole. Zostały profesjonalnie przygotowane. Z łatwością je zapamiętasz. Edusenowne materiały dostępne są w wersji do czytania (pliki PDF) i do słuchania (pliki MP3). Możesz je odsłuchać lub przeczytać na przerwie, w drodze do szkoły, w trakcie innych, ciekawszych zajęć. W ciągu kilku minut zdobędziesz potrzebną wiedzę, a potem dobrze napiszesz klasówkę, zdasz egzamin, maturę.

Korzystaj z wyjaśnień zagadnień gramatycznych i językowych, które umieściliśmy w części język i gramatyka. Po odsłuchaniu lub przeczytaniu edusensownych materiałów błyskawicznie odróżnisz części mowy, części zdania, rodzaje wypowiedzeń, funkcje tekstów i środki stylistyczne, które zostały w nich użyte. Codziennie dodajemy nowe materiały. Zaglądaj do nas często!


Nowości

Bardzo uprzejmy list bardzo uprzejmego władcy


Portret Zygmunta III, ok. 1590

Najsłynniejsze w Polsce królewskie listy wyszły spod pióra Jana III Sobieskiego, który często przebywając poza pałacem, słał wieści ukochanej żonie Marysieńce, nie szczędząc jej czułości. Wydaje się jednak, że najbardziej uprzejmy list w historii królewskiej korespondencji został napisany kilkadziesiąt lat wcześniej przez Zygmunta III Wazę. Odnosząc się do faktu pochwycenia przez mieszczan litewskich rosyjskich szpiegów, król napisał do magnata Lwa Sapiehy następujące słowa:

"Zygmunt III z bożej łaski król Polski, Wielkie Książe Litewskie, Ruskie, Pruskie, Żmudzkie, Mazowieckie, Inflanckie, etc., a Szwedzki, Gotski, Wandalski, dziedziczny król.

Wielmożny uprzejmie nam miły. Doszło do nas wiedzieć z pisania Uprzejmości Twojej o zatrzymaniu od mieszczan naszych wileńskich Moskwy szpiegierzów, z którem co by dalej czynić mieli Uprzejmość Wasza informatiej naszej potrzebujesz. To Uprzejmości Twojej pochwaliwszy, zlecamy Uprzejmości Twojej, abyś Uprzejmość Twoja (lubo to ta Moskwa jako Uprzejmość Twoja z Wielmożnym Podskarbim naszym Wielkiego Księstwa Litewskiego nam oznajmiliście są poddanemi naszemy z Białej [miasto nad rzeką Krzną]) bojarom moskiewskiem pro eondem przez pisanie swe oznajmił, aby nie rozumieli, żeby się tem pakta z niemi zawarte wzrywać miały. Puszcza się to jednak na zdanie Uprzejmości Twojej. W czem że, Uprzejmość Twoja z powinności swej i dla łaski naszej postąpisz, co by było z pochwałą naszą nie wątpiemy, któremu dobrego od Pana zdrowia żądamy.

W Warszawie dnia 6 Octobra Roku Pańskiego 1620. Panowania królestw naszych polskiego XXXIII, a szwedzkiego XXVII roku.
Sigismundus Rex
( tekst listu za staropolscy.pl)

Widać, że Zygmunt III Waza uznawał, iż uprzejmości w listach nigdy za wiele.

O wulgaryzmach w literaturze


W. Łuskina, Zagłoba, 1887

Nie dajcie sobie wmówić, że użycie powszechnie znanego wulgaryzmu, w jakikolwiek sposób i w jakiejkolwiek sytuacji, może podnieść wartość artystyczną tekstu bądź być uzasadnione artystycznie przez kontekst sytuacyjny. Użycie wulgaryzmu zawsze i wszędzie jest wyrazem prymitywizmu nadawcy wypowiedzi i potwierdzeniem braku szacunku dla odbiorców. Jeśli brzydkie słowa stosują osoby zawodowo parające się piórem, dają tym świadectwo swej językowej nieporadności.

Swego czasu do problemu nieprzyzwoitych wyrazów w literaturze odniósł się noblista, Henryk Sienkiewicz. Od przeszło stu lat najpopularniejszy polski pisarz, zgodnie z relacją Adama Grzymały-Siedleckiego miał powiedzieć:
"Zrozumiała rzecz, że imię prawdy musi się pisarz czasem udać do pojęć koszarowych, ale do pojęć, niekoniecznie do słownictwa; trzeba popracować głową, by znaleźć godziwą formę językową na wyrażenie tego pojęcia; dobrze się napociłem, zanim Zagłobie wymyśliłem: Całuj psa w podogonie. - Drastyczne tematy powieściowe? - cóż? - finalna faza strawienia pokarmów jest też dokumentem życia, ale mam pewne wątpliwości, czy byłaby dość ponętnym tematem w dziele artystycznym. Zostawmy te zagadnienia analizie naukowej."

Wulgarne dzieła wulgarnych literatów zostawcie tam, gdzie ich miejsce. W rynsztoku.

Zobacz także